Dalekowzroczność (nadwzroczność)
Warszawa · Kraków · Wiedeń · Zurych
Zmęczone oczy pod koniec dnia pracy, ból głowy przy czytaniu, litery, które stają się ostre dopiero na wyciągnięcie ręki — tak na co dzień daje o sobie znać nadwzroczność. Młode oko potrafi ją latami maskować wysiłkiem akomodacji, dlatego wielu pacjentów słyszy tę diagnozę dopiero wtedy, gdy praca z bliska zaczyna męczyć.
Definicja:Nadwzroczność (dalekowzroczność) sprawia, że obraz powstaje za siatkówką, przez co widzenie staje się nieostre – zarówno z bliska, jak i z daleka. Przyczyną może być zbyt krótka gałka oczna lub niewystarczająca siła łamiąca rogówki czy soczewki.
SwissLaser w liczbach: ponad 25 000 zabiegów wykonanych przez głównego chirurga · kliniki w Krakowie, Warszawie, Wiedniu i Zurychu · Google: 5,0 (169 opinii, Kraków) i 4,9 (256 opinii, Warszawa)
Nowoczesne metody korekcji pozwalają skutecznie przywrócić wyraźne widzenie i komfort codziennego funkcjonowania – bez ciągłego wysiłku wzrokowego.
Dalekowzroczność – w skrócie
Dalekowzroczność, w języku medycznym nadwzroczność (hyperopia), to wada, w której gałka oczna jest zbyt krótka lub rogówka zbyt płaska. Obraz powstaje za siatkówką. Młode oko maskuje ją wysiłkiem akomodacji, dlatego długo daje o sobie znać tylko zmęczeniem i bólem głowy, a nie nieostrym obrazem.
- Plusy czy minusy: dalekowzroczność koryguje się szkłami skupiającymi ze znakiem plus; krótkowzroczność – minusami
- Objawy: zmęczone oczy pod koniec dnia, ból głowy przy czytaniu, litery ostre dopiero na wyciągnięcie ręki, u dzieci mrużenie i zez zbieżny
- Po 40. roku życia: akomodacja słabnie i ukryta dotąd wada „wychodzi” – dochodzi do niej starczowzroczność; dlatego wielu pacjentów słyszy diagnozę dopiero wtedy
- U dzieci: niewielka nadwzroczność jest fizjologiczna i maleje wraz ze wzrostem oka; wyższą trzeba korygować, aby nie rozwinęło się niedowidzenie lub zez
- Korekcja na stałe: FemtoLASIK do +4 D (11 000 zł za parę oczu), soczewka ICL Hyperopic do +10 D (11 000 zł za oko), po 45. roku życia refrakcyjna wymiana soczewki, która rozwiązuje jednocześnie starczowzroczność (11 000 zł za oko)
- Kwalifikacja: refrakcja z porażeniem akomodacji ujawnia pełną wadę; badanie 400 zł, około 90 minut – kryteria kwalifikacji
Jak korygujemy nadwzroczność – porównanie metod
| Metoda | Dla kogo | Cena |
| FemtoLASIK | do +4 D, stabilna wada, młodsi pacjenci | 11 000 zł za parę oczu |
| Soczewki ICL Hyperopic | do +10 D, także z astygmatyzmem (toryczne bez dopłaty) | 11 000 zł za oko |
| Refrakcyjna wymiana soczewki | po 45. r.ż., silna nadwzroczność + starczowzroczność | 11 000 zł za oko |
Czym jest nadwzroczność (dalekowzroczność)?
Nadwzroczność (hypermetropia, hyperopia) nazywana także dalekowzrocznością to wada wzroku polegająca na tym, że równoległe promienie świetlne wpadające do oka po przejściu przez ośrodki optyczne oka załamują się nie na siatkówce lecz za nią, a powstający na siatkówce obraz jest nieostry. Przyczyną takiego stanu rzeczy może być zbyt krótka gałka oczna lub zbyt mała siła łamiąca rogówki lub soczewki. Choć mówi się, że dalekowidz – w odróżnieniu od krótkowidza – ma kłopoty z wyraźnym widzeniem przedmiotów usytuowanych blisko oczu, najczęściej ma on najczęściej problem z wyraźnym postrzeganiem przedmiotów z każdej odległości.
W zależności od wielkości wady wyróżnia się nadwzroczność:
- małą (do +2,5D)
- średnią (+2,5D do +6,0D)
- dużą (ponad +6,0D)
Dalekowzroczność u dzieci a nadwzroczność u dorosłych
U dzieci do 3. roku życia występuje tzw. nadwzroczność fizjologiczna, ale wraz ze wzrostem gałki ocznej powinna ona ustępować (oczy powinny ulegać procesowi emmetropizacji, czyli pozbywać się nadwzroczności, by uzyskać stan bez wady wzroku). Jeśli tak się nie dzieje, wada nie znika, pogłębia konieczne jest jej korekcja. Szacuje się, że ok. 90% najmłodszych dzieci jest nadwzroczna i odsetek ten zmniejsza się do 40–50% w 8.–10. roku życia.
Z uwagi na duże możliwości akomodacyjne może przez dłuższy czas pozostawać niezdiagnozowana. Uwagę rodziców powinny zwracać więc objawy takie jak niechęć do czytania i przeglądania książek, szybkie męczenie się oczu albo zezowanie. Ten ostatni objaw pojawia się wówczas, gdy np. wada w obu oczach różni (różnowzroczność) się lub gdy jedna z gałek ocznych cechuje się niedokształceniem nerwu wzrokowego. Słabsze oko przestaje pracować, zostaje wyłączone z procesu widzenia, bo mózg „wybiera sobie” mocniejsze, sprawniejsze, lepiej widzące oko. Możemy wtedy zaobserwować uciekanie jednego oka.
Konieczna jest szybka wizyta u okulisty, gdyż sytuacja taka może doprowadzić do zaburzeń widzenia obuocznego i/albo widzenia przestrzennego (stereopsji). W przypadku pojawiania się zeza im szybsza interwencja okulistyczna, tym większa szansa na uniknięcie jednooczności (widzenia tylko jednym okiem), która w przyszłości może skutkować niemożnością wykonywania wielu zawodów, np. kierowcy.
W wieku 25 – 40 lat typowym objawem nadwzroczności jest gorsze widzenie z bliska. Po 40 r. ż. nadwzroczność objawia się złym widzeniem zarówno do dali i bliży (z powodu osłabienia akomodacji). Osobnym problemem okulistycznym jest tzw. dalekowzroczność starcza (starczowzroczność, prezbiopia), która nie jest wadą wzroku, a zespołem zmian jakie zachodzą wraz z wiekiem w ludzkim oku. Może ona pojawić się także u osb, które nigdy nie miały zdiagnozowanej żadnej wady wzroku.
Jak diagnozuje się hyperopię?
W przypadku dzieci zdiagnozowanie dalekowzroczności wymaga czasowego porażenia mięśnia rzęskowego czyli porażenia możliwości akomodacji (tzw. stan cykloplegii). Okulista lub optomerysta wkrapla do oka odpowiedni preparat (np. tropikamid albo atropinę) i przeprowadza skiaskopię (polega na manualnym rzutowaniu wiązki promieni świetlnych na dno oka i obserwowaniu kierunku ruchu czerwonego odblasku z dna oka w obrębie źrenicy; do badania służą specjalne listwy/linijki lub koło Hessa z osadzonymi w nich soczewkami o różnej mocy) lub refraktometrię (zasada badania taka sama, ale wykonuje je komputer). U dorosłych porażenie możliwości akomodacji nie jest konieczne.
Metody korygowania dalekowzroczności
Dalekowidzom ordynuje się okulary z soczewkami wypukłymi, czyli „plusy”, które w swojej środkowej części są grubsze niż na brzegu. Soczewka tego typu skupia światło przemieszczając punkt skupienia na siatkówkę. Dobre efekty przynoszą soczewki kontaktowe, które w przypadku dalekowidzów nie powodują zawężenia pola widzenia, co czynią okulary. Podobne zjawisko zachodzi także u krótkowidzów. W obu przypadkach im większa wada, tym lepiej pacjent widzi w soczewkach kontaktowych.
Nadwzroczność korygowana może być także zabiegami laserowymi.
Biorąc pod uwagę stopień zaawansowania choroby, stopień dalekowzroczności można uznać za niski, gdy wartość dioptrii nie jest wyższa niż +2,0oraz wysoki, gdy ich wartość przekracza +5,0. Metoda leczenia jest uzależniona od liczby dioptrii i jest ustalana indywidualnie podczas badania wstępnego i konsultacji z lekarzem. Podczas leczenia dalekowzroczności laserem okulistycznym tworzona jest większa krzywizna, która zwiększa siłę załamywania oka, a przez to poprawia komfort oraz ostrość widzenia.
Laserowe metody leczenia nadwzroczności
LASIK
Technika dwuetapowa; rogówka nacinana jest za pomocą skalpela (mikrokeratomu), a następnie powierzchni rogówki jest modelowana tak, aby mogła ona właściwie ogniskować obraz na siatkówkę.
FemtoLASIK
Dzięki precyzyjnemu laserowi femtosekundowemu, chirurg wykonuje cięcie w rogówce, tworząc cienki płatek o grubości 0,1 mm – flap. Używa lasera excimerowego, by przez kilka sekund wymodelować odsłoniętą wcześniej rogówkę, następnie płatek jest z powrotem zamykany; przytwierdza się i tworzy ochronną barierę rogówki.
Alternatywne metody korekcji wzroku
Osoby, które nie kwalifikują się do zabiegu korekcji wzroku laserem, mogą zdecydować się na soczewki fakijne (specjalne soczewki wykonane z materiału Collamer (ICL), które umożliwiają korekcję astygmatyzmu i poważnych zaburzeń widzenia z liczbą dioptrii większą niż -8 i +3). W przypadku silnej dalekowzroczności stosuje się także implanty wewnątrzgałkowe.
Refrakcyjna wymiana soczewki (RLA)
Refrakcyjna wymiana soczewki RLA polega na tym, że naturalna soczewka jest zasysana przez małe nacięcie w rogówce, a w jej miejsce wstawia się soczewkę wykonaną z kompatybilnego tworzywa sztucznego (akrylatu).
Komentarz eksperta
„Nadwzroczność jest trudniejsza w korekcji niż krótkowzroczność – dlatego granice lasera stawiamy tu konserwatywnie. Kluczowy jest wiek: u czterdziestolatka z plusami niemal zawsze rozmawiamy też o starczowzroczności i planujemy jedno rozwiązanie na dekady, nie dwa zabiegi.”
dr med. Victor Derhartunian, FEBO, FWCRS
– chirurg refrakcyjny, ponad 25 000 zabiegów laserowych
Najczęściej zadawane pytania (FAQ)
Czym jest nadwzroczność i jakie daje objawy?
Nadwzroczność (dalekowzroczność, hyperopia) to wada wzroku, w której promienie świetlne załamują się za siatkówką, przez co obraz jest nieostry. Przyczyną może być zbyt krótka gałka oczna lub zbyt mała siła łamiąca rogówki czy soczewki. Wbrew nazwie dalekowidz często ma problem z wyraźnym widzeniem z każdej odległości – w wieku 25-40 lat typowe jest gorsze widzenie z bliska, a po 40. roku życia pogarsza się także widzenie do dali.
Do jakiej wady nadwzroczność można skorygować laserem?
Podczas laserowej korekcji nadwzroczności, np. metodą FemtoLASIK, tworzona jest większa krzywizna rogówki, która zwiększa siłę załamywania oka. Korekcja laserowa sprawdza się przy niższych wartościach wady – dalekowzroczność powyżej +4 dioptrii uznaje się zwykle za będącą poza zasięgiem działania lasera. Metoda leczenia zależy od liczby dioptrii i jest ustalana indywidualnie podczas badania wstępnego.
Jakie możliwości mają Pacjenci z wysoką nadwzrocznością?
Osoby, które nie kwalifikują się do zabiegu laserowego, mogą zdecydować się na soczewki fakijne ICL, które korygują nadwzroczność aż do +10 dioptrii, a przy silnej dalekowzroczności stosuje się także refrakcyjną wymianę soczewki. W tym drugim zabiegu naturalna soczewka jest zasysana przez małe nacięcie w rogówce, a w jej miejsce wstawiana jest soczewka z biokompatybilnego akrylatu. Obie metody pozwalają uniezależnić się od okularów.
Jak wygląda kwalifikacja do korekcji nadwzroczności?
Podstawą jest badanie refrakcji – skiaskopia lub refraktometria – oraz szczegółowa diagnostyka oka, na podstawie której lekarz ocenia wielkość wady i dobiera metodę: laserową, soczewkę fakijną lub wymianę soczewki. Warunkiem zabiegu jest ustabilizowana wada wzroku i dobry stan zdrowia oczu. Koszt badania kwalifikacyjnego wynosi 400 zł.
Ile kosztuje chirurgiczna korekcja nadwzroczności w SwissLaser?
Zarówno wszczepienie soczewki fakijnej Visian ICL EVO/EVO+ w wariancie Hyperopic lub Hyperopic Toric, jak i refrakcyjna wymiana soczewki z implantem Premium kosztuje 11 000 zł za jedno oko. Zabiegi wykonujemy w naszych klinikach w Warszawie i Krakowie. NFZ ich nie refunduje, ale dostępna jest płatność ratalna przez Santander Consumer Bank.
Czym różni się nadwzroczność od starczowzroczności?
Nadwzroczność to wada wzroku wynikająca z budowy oka – zbyt krótkiej gałki ocznej lub zbyt małej siły łamiącej układu optycznego – i może występować w każdym wieku. Starczowzroczność (prezbiopia) nie jest natomiast wadą wzroku, lecz zespołem naturalnych zmian zachodzących w oku z wiekiem, związanych z osłabieniem akomodacji. Może pojawić się także u osób, które nigdy nie miały zdiagnozowanej żadnej wady wzroku.
Czy plusy to dalekowzroczność?
Tak. Dalekowzroczność (nadwzroczność) koryguje się soczewkami skupiającymi, oznaczanymi znakiem plus, np. +2,0 D. Minusy, czyli soczewki rozpraszające, korygują krótkowzroczność.
Czy dalekowzroczność da się wyleczyć?
Wady nie da się cofnąć kroplami ani ćwiczeniami, ale można ją trwale skorygować. FemtoLASIK koryguje nadwzroczność do około +4 D, soczewka fakijna ICL Hyperopic do +10 D, a po 45. roku życia refrakcyjna wymiana soczewki rozwiązuje nadwzroczność i starczowzroczność jednym zabiegiem.
Czy przy nadwzroczności trzeba nosić okulary?
Młode oko potrafi skompensować niską nadwzroczność wysiłkiem akomodacji, więc widzi ostro bez okularów – kosztem zmęczenia i bólów głowy. Z wiekiem ta rezerwa maleje i okulary do bliży, a potem także do dali, stają się konieczne. Dzieci z wyższą wadą powinny nosić korekcję stale.
Czy dalekowzroczność może się cofnąć?
U dzieci fizjologiczna nadwzroczność zmniejsza się w miarę wzrostu gałki ocznej. U dorosłych wada nie cofa się – przeciwnie, po 40. roku życia ujawnia się mocniej, bo słabnie akomodacja, która ją dotąd maskowała.
Dlaczego dalekowzroczność zaczyna przeszkadzać po 40. roku życia?
Do tego wieku soczewka oka jest na tyle elastyczna, że wyrównuje wadę akomodacją. Około 40.–45. roku życia elastyczność spada i dochodzi starczowzroczność; ukryta nadwzroczność sumuje się z nią i czytanie bez okularów staje się niemożliwe. W tym wieku najczęściej doradzamy wymianę soczewki lub PresbyMAX zamiast klasycznego lasera.
Jakie są objawy dalekowzroczności?
Szybkie zmęczenie oczu przy czytaniu i pracy przy komputerze, bóle głowy w okolicy czoła, pieczenie oczu, nieostre widzenie z bliska, z czasem także z daleka. U dzieci: mrużenie, pocieranie oczu, niechęć do czytania, zez zbieżny.
Opinie naszych pacjentów
Powiązane tematy
- FemtoLASIK – laserowa korekcja nadwzroczności
- Soczewki ICL do +10 dioptrii
- Refrakcyjna wymiana soczewki (RLE)
Treść zweryfikowana merytorycznie przez dr. med. univ. (Wiedeń) Victora Derhartuniana, FEBO, FWCRS – specjalistę chirurgii refrakcyjnej. Ostatnia weryfikacja: sierpień 2026.
